Series Nhập Môn Lập Trình – Triển vọng nghề nghiệp của ngành lập trình

Ở bài viết trước trong series Nhập Môn Lập Trình Không Code, mình đã chia sẻ về những tố chất mà mỗi lập trình viên nên có. Bên cạnh đó, khi tham dự một số hội thảo hướng nghiệp, mình vẫn thường nghe các bạn hỏi những câu hỏi như:

  • Học lập trình thì làm ra được gì?
  • Làm ngành này ra trường có dễ xin việc không?
  • Lương có cao không?
  • Em nghe nói tuổi nghề chỉ khoảng 30-40, có thật không?

Bài viết này sẽ giải đáp những thắc mắc nói trên xen lẫn với một số lời khuyên dựa theo kinh nghiệm bản thân mình nhé!

Học lập trình thì làm ra được cái gì?

Trong các trường đại học, người ta thường dạy C, C++ trước tiên cho sinh viên để giúp họ tiếp cận với lập trình. Ở giai đoạn đầu, các bạn chủ yếu viết chương trình trên màn hình console nên họ tưởng rằng lập trình chỉ có thể viết mấy cái nho nhỏ, lặt vặt nên… mau chán.

Khi mới học lập trình, các bạn developer thường code các ứng dụng console như thế này

Thật ra, sau khi học lập trình, bạn có thể làm được những thứ từ nhỏ xíu đến cực to như sau:

  • Ứng dụng Windows, hệ thống phần mềm doanh nghiệp: Từ các hệ thống nhỏ như quản lý khách sạn, tính tiền bán hàng cho tới các hệ thống lớn như quản lý kho hàng, core banking, hệ thống bán vé máy bay.
  • Ứng dụng di động: Ứng dụng trên các hệ điều hành Android, iOS như Facebook, Instagram.
  • Web: Từ các website tin tức, bán hàng như kenh14.vn, amazon.com tiki.vn cho đến các ứng dụng web (web app) phức tạp như Google, Dropbox.
  • Embedded software: Thiết kế vi mạch và viết code lập trình cho các mạnh này.
  • Khác: Một số mảng khác cũng khá hay như lập trình game, lập trình hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI), khai thác dữ liệu (data mining),…

Với các bạn ngành khác, khi có ý tưởng, họ phải đi tìm người hỗ trợ để tạo ra ứng dụng. Ngược lại, lập trình viên rất dễ khởi nghiệp vì họ có thể sử dụng chính kĩ năng của mình để hiện thực ý tưởng của mình.

Nếu có kĩ năng lập trình vững, bạn hoàn toàn có thể tự mình làm Flappy Bird như Nguyễn Hà Đông, hoặc tự làm một sản phẩm dựa theo ý tưởng bản thân. Bạn cũng có thể được mời làm tech co-founder cho startup nào đó, sướng chưa!

Không có anh tech co-founder bên trái thì Steve Jobs tuổi gì mà tạo ra Apple nổi

Nếu không muốn khởi nghiệp, bạn có thể kiếm việc làm trong các công ty và dần dần leo lên vị trí cao hơn. Đọc doạn dưới để tìm hiểu về nhu cần thị trường nhé!

Ra trường có dễ xin việc không?

Câu trả lời là , ra trường bạn không cần quan hệ hay chi tiền lót tay gì cả, chỉ cần có CV ổn và kĩ năng tốt là kiếm được việc.

Rất nhiều bài báo nói về sự thiếu hụt nhân lực và triển vọng của ngành CNTT. Chỉ cần chịu khó Google 1 tí, các bạn sẽ thấy các công ty rất “khát” nhân lực và luôn trong tình trạng tuyển dụng.

Đây hoàn toàn là sự thật chứ không phải báo chí “chém” ra. Tuy vậy đời không phải màu hồng nên các bạn đừng quá chủ quan! Các công ty rất cần người nhưng không phải ai họ cũng tuyển, mà chỉ tuyển những nhân sự có chất lượng (Có khả năng technical vững, thái độ làm việc tốt, chịu khó học hỏi, …).

Có một nghịch lý là: dù thị trường đang khát nhân lực nhưng nhiều sinh viên ra trường vẫn không kiếm được việc làm vì không đủ kĩ năng (Hậu quả của việc khi đi học không chịu tự code đi nhờ giải bài tập hộ). Đơn cử như thằng bạn mình kể từng phỏng vấn hơn 20 ứng viên mà cuối cùng chỉ chọn được 2 bạn vào làm việc.

Do đó, bạn phải chuẩn bị học tập, rèn luyện kĩ năng lập trình, tiếng Anhkĩ năng mềm ngay từ lúc còn ngồi trên ghế nhà trường. Đừng nghĩ rằng cứ học tàn tàn ra trường là sẽ có công ty hốt ngay nhé! (Các bạn tốt nghiệp từ đại học danh tiếng như BK, KHTN thường có nhiều cơ hội hơn).

Các bạn có thể đọc thêm một khảo sát về lương và phúc lợi trong ngành IT tại đây: http://genk.vn/khao-sat-luong-phuc-loi-va-ky-nang-nganh-it-muc-luong-cao-nhat-cho-sinh-vien-moi-ra-truong-la-hon-800-usd-20170313164047125.chn

Lương bổng và cơ hội phát triển bản thân

Mình từng có một bài viết về hướng phát triển và mức lương trung bình của các vị trí ở đây, các bạn xem lại nhé: Career path cho lập trình viên.

Ngoài ra, lập trình viên có rất nhiều cơ hội để làm việc tại nước ngoài. Trong các công ty lớn (FPT, Bosch, KMS), nhiều phòng ban thường có những đợt cử lập trình viên đi onsite qua nước ngoài (3 tháng tới 1 năm) để làm việc với đối tác Nhật, Úc, Anh.

Các bạn đam mê nước Nhật có thể rèn luyện tiếng Nhật và theo đuổi vị trí kĩ sư cầu nối – BrSE (Nên theo dõi blog về nghề BrSE rất hay của anh Tiger Nguyễn nhé).

Nếu có khả năng ngoại ngữ tốt, các bạn cũng có thể tự ứng cứ, nộp CV cho các công ty nước ngoài. Một anh đồng nghiệp ngày xưa ở Aswig Solutions của mình từng tự xin việc và qua làm cho 1 công ty bên Singapore, bản thân thằng bạn thân mình cũng từng nhận được offer qua Nhật làm.

Tuổi nghề chỉ khoảng 30-40, có thật vậy không?

Nhiều người bảo rằng nghề lập trình tuổi nghề hơi thấp, sau một thời gian code thì đầu óc sẽ trở nên mất linh hoạt, không ngồi code lâu được, không học hỏi nhanh bằng giới trẻ.

Điều này cũng có phần đúng ở Việt Nam. Ở các cty outsource, các công việc lặp lại nhiều, cường độ làm việc và OT cao nên làm lâu dễ ảnh hưởng đến sức khoẻ. Nếu cứ làm những công việc lặp đi lặp lại, không chịu cập nhật kiến thức mới thì bạn sẽ rất dễ bị lỗi thời và đảo thải.

Tuy vậy, những người đi làm lâu cũng có những lợi thế nếu họ rành rẽ về cấu trúc hệ thống, qui trình làm việc cũng như kinh nghiệm lập trình. Những kiến thức này giúp họ vươn lên tầm cao hơn như làm PM, làm quản lý, hoặc lên tầm Software Architecture để thiết kế hệ thống.

Các bác developer già già gặp bug hay crash vẫn bình tĩnh mà uống rượu

Khi đi làm, bản thân mình và bạn bè vẫn thấy có những bác 4-50 tuổi vẫn code khoẻ và sung hơn giới trẻ, lâu lâu có công nghệ mới vẫn lao vào tìm hiểu như thường. Nếu đã có khả năng và đam mê thì bạn không cần lo lắn chuyện tuổi nghề v…v nhé.

Kết

Mình không biết chắc chắn 5-10 năm nữa ngành lập trình sẽ ra sao, nhưng theo suy đoán của mình thì nhu cầu chỉ có tăng chứ không giảm (Bằng chứng là các code camp, bootcamp ở nước ngoài vẫn đang mọc lên liên tục như nấm sau mưa) nên các bạn học chắc sẽ không lo thất nghiệp!

Tuy vậy, các bạn cũng đừng quên rằng điều quan trọng nhất không phải là công việc tốt, lương cao mà là… đam mê. Phải có đam mê thì bạn mới có thể theo đuổi được ngành này nhé!

Ở bài viết sau, mình sẽ chia sẻ về hai con đường mà bạn có thể đi để trở thành lập trình viên: Đại Học và Học Đại. Nhớ follow fanpage và đón xem nha.

 

Advertisements

One thought on “Series Nhập Môn Lập Trình – Triển vọng nghề nghiệp của ngành lập trình”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s